स्तोत्र

श्रीनिवास (नृसिंह) स्तोत्रम्

श्रीनिवास (नृसिंह) स्तोत्रम्

परिचय

श्रीनिवास (नृसिंह) स्तोत्रम् को स्तोत्र के रूप में प्रस्तुत किया गया है, जो स्तुति का एक भक्ति-पाठ है। यह मौलिक मार्गदर्शिका इसके विषय को समझने और परंपरा का सम्मान करते हुए आगे बढ़ने का स्थान देती है।

पाठ

अथ विबुधविलासिनीषु विष्व-

-ङ्मुनिमभितः परिवार्य तस्थुषीषु ।

मदविहृतिविकत्थनप्रलापा-

-स्ववमतिनिर्मितनैजचापलासु ॥ १ ॥

त्रिभुवनमुदमुद्यतासु कर्तुं

मधुसहसागतिसर्वनिर्वहासु ।

मधुरसभरिताखिलात्मभावा-

-स्वगणितभीतिषु शापतश्शुकस्य ॥ २ ॥

मुनिरपि शान्तमना निजात्मगुप्त्यै ।

अखिलभुवनरक्षकस्य विष्णोः

स्तुतिमथ कर्तुमना मनाग्बभूव ॥ ३ ॥

श्रियःश्रियं षड्गुणपूरपूर्णं

श्रीवत्सचिह्नं पुरुषं पुराणम् ।

श्रीकण्ठपूर्वामरबृन्दवन्द्यं

श्रियःपतिं तं शरणं प्रपद्ये ॥ ४ ॥

विभुं हृदि स्वं भुवनेशमीड्यं

नीलाश्रयं निर्मलचित्तचिन्त्यम् ।

परात्परं पामरपारमेन-

-मुपेन्द्रमूर्तिं शरणं प्रपद्ये ॥ ५ ॥

सुरक्तपद्मप्रभपादहस्तम् ।

उन्निद्रपङ्केरुहचारुनेत्रं

पवित्रपाणिं शरणं प्रपद्ये ॥ ६ ॥

सहस्रभानुप्रतिमोपलौघ-

-स्फुरत्किरीटप्रवरोत्तमाङ्गम् ।

प्रवालमुक्तानवरत्नहार-

-तारं हरिं तं शरणं प्रपद्ये ॥ ७ ॥

पुरा रजोदुष्टधियो विधातु-

-रपाहृतान् यो मधुकैटभाभ्याम् ।

वेदानुपादाय ददौ च तस्मै

तं मत्स्यरूपं शरणं प्रपद्ये ॥ ८ ॥

पयोधिमध्येऽपि च मन्दराद्रिं

धर्तुं च यः कूर्मवपुर्बभूव ।

सुधां सुराणामवनार्थमिच्छं-

-स्तमादिदेवं शरणं प्रपद्ये ॥ ९ ॥

रसातलान्तर्विवशाभिविष्टाम् ।

उद्धारणार्थं च वराह आसी-

-च्चतुर्भुजं तं शरणं प्रपद्ये ॥ १० ॥

नखैर्वरैस्तीक्ष्णमुखैर्हिरण्य-

-मरातिमामर्दितसर्वसत्त्वम् ।

विदारयामास च यो नृसिंहो

हिरण्यगर्भं शरणं प्रपद्ये ॥ ११ ॥

महन्महत्वेन्द्रियपञ्चभूत-

-तन्मात्रमात्रप्रकृतिः पुराणी ।

यतः प्रसूता पुरुषास्तदात्मा

तमात्मनाथं शरणं प्रपद्ये ॥ १२ ॥

पुरा य एतत्सकलं बभूव

येनापि तद्यत्र च लीनमेतत् ।

आस्तां यतोऽनुग्रहनिग्रहौ च

तं श्रीनिवासं शरणं प्रपद्ये ॥ १३ ॥

निरामयं निश्चलनीरराशि-

-नीकाशसद्रूपमयं महस्तत् ।

नियन्तृ निर्मातृ निहन्तृ नित्यं

निद्रान्तमेनं शरणं प्रपद्ये ॥ १४ ॥

जगन्ति यः स्थावरजङ्गमानि

संहृत्य सर्वाण्युदरेशयानि ।

स्वपित्यनन्तं शरणं प्रपद्ये ॥ १५ ॥

निरस्तदुःखौघमतीन्द्रियं तं

निष्कारणं निष्कलमप्रमेयम् ।

अणोरणीयांसमनन्तमन्त-

-रात्मानुभावं शरणं प्रपद्ये ॥ १६ ॥

सप्तार्णवीसंसृतिकर्णधारम् ।

सप्ताश्वबिम्बाश्वहिरण्मयं तं

सप्तार्चिरङ्गं शरणं प्रपद्ये ॥ १७ ॥

निरागसं निर्मलपूर्णबिम्बं

निशीथिनीनाथनिभाननाभम् ।

निर्णीतनिद्रं निगमान्तनित्यं

निःश्रेयसं तं शरणं प्रपद्ये ॥ १८ ॥

निरामयं निर्मलमप्रमेयं

निजान्तरारोपितविश्वबिम्बम् ।

निस्सीमकल्याणगुणात्मभूतिं

निधिं निधीनां शरणं प्रपद्ये ॥ १९ ॥

त्वक्चर्ममांसास्थ्यसृगश्रुमूत्र-

-श्लेष्मान्त्रविट्च्छुक्लसमुच्चयेषु ।

देहेष्वसारेषु न मे स्पृहैषा

ध्रुवं ध्रुवं त्वं भगवन् प्रसीद ॥ २० ॥

गोविन्द केशव जनार्दन वासुदेव

विश्वेश विश्व मधुसूदन विश्वरूप ।

श्रीपद्मनाभ पुरुषोत्तम पुष्कराक्ष

नारायणाच्युत नृसिंह नमो नमस्ते ॥ २१ ॥

देवाः समस्तामरयोगिमुख्याः

गन्धर्वविद्याधरकिन्नराश्च ।

यत्पादमूलं सततं नमन्ति

तं नारसिंहं शरणं प्रपद्ये ॥ २२ ॥

वेदान् समस्तान् खलु शास्त्रगर्भान्

आयुः स्थिरं कीर्तिमतीव लक्ष्मीम् ।

यस्य प्रसादात् पुरुषा लभन्ते

तं नारसिंहं शरणं प्रपद्ये ॥ २३ ॥

ब्रह्मा शिवस्त्वं पुरुषोत्तमश्च

नारायणोऽसौ मरुतां‍पतिश्च ।

चन्द्रार्कवाय्वग्निमरुद्गणाश्च

त्वमेव नान्यत् सततं नतोऽस्मि ॥ २४ ॥

स्रष्टा च नित्यं जगतामधीशः

त्राता च हन्ता विभुरप्रमेयः ।

एकस्त्वमेव त्रिविधा विभिन्नः

त्वां सिंहमूर्तिं सततं नतोऽस्मि ॥ २५ ॥

इति श्रीनिवास स्तोत्रम् ।